Tám câu cha mẹ không nên hỏi trẻTám câu cha mẹ không nên hỏi trẻ

Xem trả lời

Tám câu cha mẹ không nên hỏi trẻ

Thay vì hỏi "Con muốn ăn gì?" để nhận được câu trả lời không như ý, bạn hãy dùng câu "Hôm nay con thích ăn rau gì?". 

Trang Newborns Planet chỉ ra một số câu hỏi không cần thiết mà phụ huynh thường xuyên đặt ra cho trẻ. 

1. Tại sao các con lúc nào cũng chí chóe thế? 

Khi dùng câu này để quát nạt trẻ, bạn thường ở trong tâm trạng bực tức và ức chế vì thấy các con gây sự với nhau. Mọi ông bố bà mẹ đều mơ tưởng đến cảnh anh chị em trong gia đình luôn sống hòa thuận và yêu thương nhau. Tuy nhiên, việc trẻ chí chóe là rất bình thường và nằm trong quy luật phát triển tự nhiên.

Cãi cọ hay tranh chấp với anh chị em cũng là cơ hội để trẻ học những kỹ năng quan trọng như cách thương lượng để đôi bên đều vừa lòng, cách xử sự thích hợp khi thắng hoặc thua. Phụ huynh nên quan sát, chỉ can thiệp khi cần thiết thay vì cố gắng kiểm soát mọi tình huống.

2. Tại sao ăn xong con lại để đĩa nguyên trên bàn? 

Ảnh: The Conversation

Ảnh: The Conversation

Trẻ sẽ lờ đi hoặc đưa ra câu trả lời xuề xòa: "Con quên mất". Đó là bởi câu hỏi trên không hướng trẻ đến hành động sửa sai. 

Cách hiệu quả hơn là nói rõ với trẻ: "Mẹ thấy con toàn quên dọn bát đĩa khi ăn xong. Mẹ có thể làm gì để giúp con nhớ không nhỉ?". Bằng cách này, bạn khiến trẻ tin rằng nó sẽ có cơ hội làm đúng vào lần tiếp theo. 

3. Con muốn ăn gì?

Câu trả lời mà bạn mong đợi là gì? Đa số trẻ sẽ chọn pizza, kem hoặc bất kỳ món ăn vặt nào khác. Thay vì thế, bạn có thể hỏi một câu thông minh hơn: "Hôm nay con muốn ăn rau gì nào?" hoặc "Con thích ăn trứng luộc hay trứng ốp la?".

4. Con có thích đi thăm bà không?

Khi đặt câu hỏi dạng này, bạn tự đưa mình vào tình huống có thể nhận được câu trả lời tiêu cực. Giữ mối quan hệ tốt với người thân hay họ hàng là việc quan trọng và trẻ không nên được phép quyết định thích hay không. Do đó, đây là câu hỏi bạn cần tránh.

5. Con chơi trò đấy mãi mà không chán à?

Trẻ có thể chơi một trò nhất định hàng giờ, khiến người lớn đôi khi cảm thấy khó hiểu. Bên cạnh đó, chúng ta cần nhớ khả năng ước lượng thời gian của trẻ chưa tốt. Người lớn cũng có lúc dành nhiều thời gian chỉ để làm một việc, miễn thực sự yêu thích việc đó. 

6. Con không thấy hôm nay con ăn quá nhiều chocolate rồi à? 

Trẻ nhỏ không có khái niệm về calories và cũng không ý thức cao về tác hại của việc nạp quá nhiều đường vào cơ thể. Thay vì đặt câu hỏi, bạn hãy giới hạn số kẹo nhất định mà trẻ có thể ăn mỗi ngày. Việc này cũng giúp bạn tránh được những tình huống trẻ nài nỉ hay khóc lóc vì không được ăn kẹo về sau.  

7. Con không biết là đến giờ đi ngủ rồi à?

Trẻ nhỏ có thể không hiểu rằng mình phải ngừng chơi vì đã muộn và sáng mai phải dậy sớm. Lợi ích của giấc ngủ chưa phải là thông tin ăn sâu vào trí não của trẻ. Bạn hãy nói đơn giản "Cậu bé/Cô bé, đến giờ đi ngủ rồi đấy. Ngày mai con có rất nhiều thời gian để chơi tiếp". 

8. Tại sao con lại cư xử như vậy?

Đây là câu vô nghĩa và không cần thiết nhất. Trẻ nhỏ không biết động cơ đằng sau hành động của mình. Nếu thấy trẻ liên tục cư xử không đúng mực và bạn không thể uốn nắn, hãy đặt câu hỏi này cho vợ/chồng hoặc chuyên gia tâm lý để tìm cách giải quyết. 

10 câu phụ huynh nên hỏi trẻ để rèn kỹ năng giao tiếp10 câu phụ huynh nên hỏi trẻ để rèn kỹ năng giao tiếp

Xem trả lời

10 câu phụ huynh nên hỏi trẻ để rèn kỹ năng giao tiếp

"Nếu có thể trở thành bất kỳ nhân vật nào trong một cuốn sách, con sẽ chọn ai? Tại sao?". Câu hỏi này giúp kích thích tư duy của trẻ.

Lần cuối con bạn thao thao bất tuyệt về công trình xây dựng bằng Lego là khi nào? Bạn có thường được con chia sẻ không ngần ngại về những điều chúng thực sự quan tâm?

Sự cởi mở trong giao tiếp có thể được rèn luyện từ những ngày còn rất bé, từ những gợi ý tinh tế của bố mẹ. Trang Motherly chia sẻ ba bí quyết khi mở đầu cuộc hội thoại với trẻ. 

1. Nhận thức về sự non nớt của trẻ

Không giống người lớn, trẻ chưa thuần thục về nghệ thuật giao tiếp mà mới ở giai đoạn đầu. Tùy thuộc vào độ tuổi, mỗi đứa trẻ có trình độ kỹ năng khác nhau. Ngay cả khi đã ở tuổi thanh thiếu niên, chúng vẫn đang tinh chỉnh và luyện tập để hoàn thiện. 

Do đó, mỗi khi nghe trẻ nói một câu ngắc ngứ hay không biết cách xử lý cuộc hội thoại, bạn hãy xem đó là cơ hội để giúp trẻ thực hành giao tiếp. 

2. Thể hiện sự tò mò

Khi bạn đặt câu hỏi và trẻ trả lời chỉ với một từ cụt ngủn, mẹo nhỏ là hãy tỏ ra tò mò để khích lệ trẻ nói thêm. 

Ảnh: Rachel Maucieri

Ảnh: Rachel Maucieri

Nếu trẻ mô tả bộ phim vừa xem bằng một tính từ, bạn nên tìm cách mở rộng thông tin bằng câu hỏi: "Tại sao lại chán?", "Cảnh thú vị nhất trong phim là gì?", "Con đoán là nhân vật chính nghĩ gì khi bị sa bẫy kẻ thù?". 

Do sở hữu kho từ vựng và kinh nghiệm phong phú, người lớn dễ dàng thuật lại các sự kiện và cảm xúc. Trong khi đó, trẻ đang trong quá trình tích lũy nên rất cần được bố mẹ giúp đỡ. Thông qua các câu hỏi cụ thể, phụ huynh sẽ góp phần vẽ nên bức tranh sống động hơn trong đầu trẻ. 

3. Bắt đầu cuộc trò chuyện bằng chủ đề quen thuộc

Những chủ đề yêu thích của trẻ là điểm khởi đầu tuyệt vời nhất trong một cuộc hội thoại. Trẻ rất háo hức kể cho bố mẹ mọi điều chúng biết về chủ đề này, có thể là trò chơi video, bộ truyện tranh hay kiến thức về loài khủng long. 

Dưới đây là 10 câu hỏi giúp đoạn hội thoại giữa bố mẹ và trẻ có chiều sâu hơn. Bạn có thể sử dụng chúng khi đang lái xe, xếp hàng hay ăn bữa tối cùng con. 

1. Việc mà cả nhà chúng ta làm rất giỏi là gì nhỉ?

2. Con mong chờ điều gì về...?

3. Chuyện vui nhất (kỳ lạ nhất, buồn chán nhất...) mà con bắt gặp trong ngày hôm nay là gì? 

4. Con muốn có siêu năng lực nào nhất? Thế còn siêu năng lực nào con không muốn có nhất? 

5. Nếu có thể trở thành bất kỳ nhân vật nào trong một cuốn sách, con sẽ chọn ai? Tại sao?

6. Con thích thời điểm nào nhất trong ngày và mùa nào nhất trong năm?

7. Con hãy kể một kỷ niệm đẹp nhất trong dịp sinh nhật (hoặc các ngày lễ khác).

8. Nếu con có thể giải quyết một vấn đề của thế giới, đó sẽ là gì? 

9. Nếu có thể, con muốn lặp lại phần nào của ngày hôm nay nhất? Còn phần nào con muốn thay đổi? 

10. Con nghĩ giờ này ông/bà đang làm gì?

Bạn hãy tiếp tục lắng nghe và phản hồi về những mẩu chuyện nhỏ mà con kể, nhờ đó chúng sẽ tin tưởng lựa chọn bố mẹ để chia sẻ chủ đề phức tạp về sau.  

Thùy Linh

Lỗi giáo dục giới tính hầu hết phụ huynh mắc phảiLỗi giáo dục giới tính hầu hết phụ huynh mắc phải

Xem trả lời

Lỗi giáo dục giới tính hầu hết phụ huynh mắc phải

Khi dạy con về các bộ phận riêng tư trên cơ thể, nhiều người dùng lối nói trại hoặc từ ngữ đáng yêu để thay thế từ chính xác. 

Phụ huynh nên trò chuyện nghiêm túc với con về giới tính, dù ở bất kỳ độ tuổi nào. Theo HuffPost, một trong những bài học cơ bản cần truyền đạt cho trẻ nhỏ là tầm quan trọng của cơ thể và quyền tự chủ.

Dưới đây là lời khuyên của chuyên gia dành cho bố mẹ hoặc người chăm sóc trẻ. 

Dạy trẻ dùng từ chính xác để chỉ bộ phận riêng tư

"Hướng dẫn nhận thức cơ thể là cuộc đối thoại sớm nhất mà phụ huynh có thể thực hiện để dạy con về sức khỏe và an toàn", nhà giáo dục giới tính Melissa Carnagey nói. Đó là nền tảng để trẻ phân biệt những đụng chạm cơ thể dựa trên sự đồng thuận và hành vi sai trái. 

"Thông thường, không bố mẹ nào do dự khi sử dụng thuật ngữ chính xác cho các bộ phận cơ thể như khuỷu tay, đầu gối và mũi. Do đó, từ dương vật, tinh hoàn, âm hộ, âm đạo và hậu môn cũng không nên bị nói khác đi", Carnagey khuyên.

Nhiều trẻ không biết từ chính xác của các bộ phận riêng tư trên cơ thể. Ảnh: Getty Images

Nhiều trẻ không biết từ chính xác của các bộ phận riêng tư trên cơ thể. Ảnh: Getty Images

Trẻ cần biết từ chính xác để giao tiếp rõ ràng về cơ thể trong bối cảnh thích hợp. Chẳng hạn, khi cần giải thích cho bố mẹ hoặc bác sĩ chỗ bị đau và ngứa, trẻ sẽ không mô tả mơ hồ. Phụ huynh dễ dàng dạy trẻ cách giữ cơ thể sạch sẽ, bởi trẻ hiểu rõ khác biệt khi bố mẹ dặn rửa bộ phận cụ thể nào đó và một vùng cơ thể chung chung. 

"Sử dụng các thuật ngữ chính xác còn giúp trẻ thoải mái nói về những thay đổi của cơ thể khi dậy thì", Carnagey bổ sung. 

Vì ngại ngùng hoặc nghĩ không cần thiết, đa số phụ huynh dùng lối nói trại và từ ngữ đáng yêu để chỉ các bộ phận riêng tư. Điều này dẫn đến nhiều hậu quả khó lường. 

Vấn đề ở đây là có rất nhiều từ thay thế và chúng có thể mang ý nghĩa khác. Nếu trẻ bị đụng chạm thiếu an toàn vào các bộ phận riêng tư và kể với bố mẹ, đôi khi bố mẹ sẽ không đánh giá đúng mức độ nghiêm trọng và bỏ qua thông tin. 

Đồng tình với ý kiến này, chuyên gia giáo dục giới tính Lydia M. Bowers nhấn mạnh rằng "dương vật", "tinh hoàn", "âm hộ" hay "âm đạo" hoàn toàn không phải những từ xấu. Khi tránh nói những từ đó, người lớn vô tình truyền đạt thông điệp cho trẻ rằng một số bộ phận cơ thể là dơ bẩn, xấu xí hoặc đáng xấu hổ. Do vậy, khi gặp vấn đề với những bộ phận này, trẻ thường né tránh hoặc giấu nhẹm. 

Thúc đẩy quyền tự chủ cơ thể trong tình huống hàng ngày

Carnagey khuyên phụ huynh nên tạo lập văn hóa gia đình, nơi mà ranh giới cơ thể của mọi người đều được tôn trọng. Bạn có thể bắt đầu bằng cách không ép buộc con ôm hay thơm người khác, luyện thói quen hỏi xin ý kiến: "Mẹ có thể ôm con một cái không?". 

Những đụng chạm không thích hợp giữa anh chị em trong gia đình khi chơi đùa cũng không nên bị bỏ qua. Trong nhà Carnagey, mọi thành viên đều ý thức về ranh giới cơ thể của người khác, nhất định không để ai phải lặp đi lặp lại những câu như "không được" hoặc "dừng lại". Ban đầu, bố mẹ có thể nhắc nhở, nhưng khi đã thực hiện nhất quán một thời gian, trẻ sẽ tôn trọng cơ thể người khác hơn và kỳ vọng người khác tôn trọng cơ thể mình. 

Quyền tự chủ cơ thể còn thể hiện qua những tình huống quen thuộc hàng ngày như trong giờ ăn. Khi một đứa trẻ nói rằng đã no hoặc ăn xong rồi, phụ huynh không nên ép con ăn thêm một thìa hay ăn cho sạch bát mới thôi, vì cơ thể trẻ đã thông báo không ăn tiếp nữa. 

Bowers chỉ ra rằng bố mẹ có nhiều cơ hội dạy trẻ những bài học về cơ thể trong khi đọc sách hoặc xem phim. Bạn có thể đặt những câu hỏi như: "Hoàng tử có nên hôn công chúa khi cô ấy đang ngủ không? Cô ấy không thể nói đồng ý hay không".

Tuy nhiên, có những lúc bố mẹ không nên xin phép động chạm cơ thể của trẻ như khi thay tã, đưa trẻ đến bác sĩ để kiểm tra sức khỏe hoặc tắm cho trẻ nhỏ khi chúng chưa thể tự tắm.

"Nếu bạn hỏi một đứa trẻ, Mẹ có thể thay tã cho con được không? và nó trả lời Không, bạn còn hai lựa chọn. Hoặc là bạn vi phạm quyền đồng thuận của chúng, hoặc bạn mặc kệ chúng đeo tã bẩn, đó là mối nguy hiểm về sức khỏe và an toàn", Bowers giải thích.

Thay vào đó, bạn có thể vừa hành động vừa nói chuyện với trẻ: "Đã tới lúc thay tã rồi. Con đã tè và bây giờ mình cởi chiếc tã bẩn này đi nhé. Rồi mẹ sẽ dùng khăn để lau cho con...". Bạn vẫn có thể cho trẻ thấy rằng cơ thể chúng đáng được tôn trọng.

Một lưu ý không kém phần quan trọng khi giáo dục giới tính là hãy dạy trẻ tin tưởng vào bản năng. Bạn nên vận dụng khả năng nhạy bén của người làm cha mẹ, quan sát những thay đổi trong ngôn ngữ cơ thể của trẻ và đặt những câu hỏi như: "Con đang cảm thấy thế nào?", "Sao con lại cau mày thế? Có chuyện gì vậy, kể mẹ nghe được không?". Điều này sẽ giúp trẻ tăng nhận thức về cơ thể, cải thiện sự tự tin trong giao tiếp và sẵn sàng chia sẻ với bố mẹ những chuyện xảy ra hàng ngày. 

Thùy Linh

7 lời khuyên giúp ngăn trẻ nghiện điện thoại7 lời khuyên giúp ngăn trẻ nghiện điện thoại

Xem trả lời

7 lời khuyên giúp ngăn trẻ nghiện điện thoại

Khi có mặt trẻ, bố mẹ nên hạn chế việc dùng điện thoại, tập trung trò chuyện và giao tiếp bằng mắt với trẻ.

Tác giả Rhonda Moskowitz chia sẻ trên Motherly vấn đề nhiều phụ huynh gặp phải và cách xử lý. 

Phụ huynh ngày nay đang trải qua một thách thức mà không thế hệ nào đi trước từng phải đối mặt. Bạn không lớn lên với khái niệm "nghiện điện thoại" nhưng chứng kiến trẻ sa đà vào chúng. Bạn cũng không thể nhìn thấy rõ con đường phía trước bởi công nghệ di chuyển nhanh hơn bất kỳ ai.

Dưới đây là 8 lời khuyên dành cho phụ huynh để không phải trở thành “cảnh sát công nghệ” giám sát con liên tục cả ngày. 

1. Trẻ đang theo dõi bạn

Phụ huynh nên giới hạn thời gian lên mạng khi có mặt con. Có thể bạn nghĩ, “Mình sẽ chỉ xem một chút thôi”, nhưng khi ngẩng lên, 30 phút đã trôi qua.

Do vậy, để con không bắt chước, bố mẹ hãy đặt điện thoại xuống và giao tiếp bằng mắt với con khi trò chuyện. Điều này giúp trẻ biết rằng mình quan trọng hơn bất kỳ màn hình thiết bị điện tử nào.

2. Không dùng điện thoại để kiểm soát cảm xúc của trẻ

Ảnh: Motherly

Ảnh: Motherly

Cảm xúc của trẻ nhỏ có thể phun trào như núi lửa. Nhiệm vụ của phụ huynh là giúp trẻ học cách giữ bình tĩnh trong nhiều tình huống. Công nghệ sẽ không bao giờ cung cấp tình yêu và sự thấu hiểu mà bố mẹ có thể mang lại cho con.

3. Nếu bạn phải làm việc online, hãy để con biết thời điểm hoàn thành

Làm việc ở nhà là lựa chọn của nhiều phụ huynh thời hiện đại. Tuy nhiên, trẻ không thực sự hiểu khác biệt giữa một người bố đang làm việc và một người bố chỉ biết dán mặt vào điện thoại, hoang phí thời gian. Do vậy, hãy cho trẻ biết khi bạn bắt đầu làm việc và làm rõ thời điểm bạn sẽ rảnh để chơi với trẻ.

4. Đặt giới hạn rõ ràng

Để tăng thời gian tương tác giữa các thành viên trong gia đình, bạn hãy đặt ra những quy định riêng như không dùng điện thoại ở bàn ăn, dù để trả lời tin nhắn hay cuộc gọi, không bật TV trong bữa ăn... Điều này áp dụng cho tất cả, kể cả bố mẹ.

Ngoài ra, bạn cần giới hạn thời gian trẻ tiếp xúc với mạng xã hội và công nghệ. Viện Nhi khoa Mỹ nhấn mạnh "càng ít càng tốt" đối với trẻ. 

Việc uốn nắn trẻ từ nhỏ với các nguyên tắc rõ ràng, công bằng sẽ dễ hơn rất nhiều so với khi con đã 15 tuổi. 

5. Biến phòng ngủ thành nơi không có thiết bị điện tử

Sử dụng điện thoại không có lợi cho giấc ngủ, dù là của trẻ hay của người lớn. Thiết lập quy tắc sớm giúp con tránh được các vấn đề về sau. 

6. Dùng thiết bị cùng trẻ

Bằng cách đọc các câu chuyện trên mạng cùng nhau, bạn có thể thảo luận với con, khiến mối quan hệ giữa hai bên thêm gắn kết. Khi cùng con sử dụng các phần mềm học tập, bố mẹ có thể điều chỉnh nhịp độ học tập cho phù hợp với khả năng của con. 

7. Trẻ nhỏ học được nhiều nhất qua thế giới thực

Thế giới ảo chứa nhiều kiến thức đa dạng nhưng thực hành mới khiến trẻ nhớ lâu nhất. Bạn hãy cung cấp nhiều cơ hội để trẻ được ra ngoài trời, hòa cùng thiên thiên và tự khám phá.

Thùy Linh

Các biện pháp phòng tránh tai nạn đuối nướcCác biện pháp phòng tránh tai nạn đuối nước

Xem trả lời

Các biện pháp phòng tránh tai nạn đuối nước

Mùa hè sắp đến, các bậc phụ huynh cần phải trú trọng đến các biện pháp phòng tránh tai nạn đuối nước cho trẻ em.

Đuối nước là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong trẻ em, chiếm 48,8%. Tỷ lệ chết đuối ở trẻ em nước ta cao gấp 10 lần các nước phát triển. 70% trẻ chết đuối và suýt chết đuối ở lứa tuổi dưới 15. Có 53% các trường hợp chết đuối xảy ra khi trẻ em chơi gần ao hồ, sông suối, kênh mương không có sự bảo vệ của người lớn.

Tại Quảng Ngãi, ngày 15/4/2016, 9 em học sinh bị đuối nước là một hồi chuông cảnh tỉnh các bậc phụ huynh và những người có trách nhiệm cần quan tâm hơn về công tác giảng dạy kỹ năng bơi lội, một kỹ năng sinh tồn thiết yếu cho trẻ.

Để giúp bạn đọc hiểu biết về kỹ năng xử trí cấp cứu tai nạn đuối và giảm thiểu tối đa khi gặp các trường hợp bị đuối nước, xin gửi tới quý bạn đọc một số kỹ năng xử lý như sau:

Biện pháp xử lý đuối nước

Cấp cứu ngay ở dưới nước:

     Túm gáy hoặc nắm tóc kéo đầu nạn nhân nhô lên khỏi mặt nước, tát mấy cái thật mạnh vào má nạn nhân để gây phản xạ hồi tỉnh và thở lại.

     Nhanh chóng quàng tay qua nách, nâng gáy (bằng kiểu bơi ếch ngửa) hoặc gọi thêm người hỗ trợ đưa nạn nhân vào bờ.

     Khi đưa được nạn nhân lên bờ hay lên thuyền  phải tiến hành hô hấp nhân tạo, hà hơi thổi ngạt ngay. Khai thông đường hô hấp bằng cách đặt nạn nhân nằm ưỡn cổ nghiêng sang một bên, dùng gạc hay khăn vải móc đờm dãi, dị vật khỏi đường thở và miệng nạn nhân, đặt một khăn mùi soa hay miếng gạc qua miệng nạn nhân, dùng hai ngón tay cái và trỏ bịt mũi nạn nhân rồi thổi hơi trực tiếp vào miệng nạn nhân. 

     Nếu ngừng tim (sờ mạch quay không có) phải ép tim ngoài lồng ngực. Dùng hai tay chồng lên nhau ép lên lồng ngực ngoài tim, tần số ép khoảng 100 lần/1 phút. Nếu chỉ có một người cấp cứu thì thổi ngạt 2-3 hơi lại ép tim ngoài lồng ngực 10-15 nhịp. Nếu có hai người cấp cứu thì một người thổi ngạt, một người ép tim ngoài lồng ngực, làm kiên trì cho đến khi tim đập lại và thở trở lại.

     Khi tỉnh lại, nạn nhân sẽ nôn ra nước nên phải để nạn nhân ở tư thế an toàn, kê gối dưới hai vai, nới rộng quần áo, phòng cho nạn nhân không bị ngạt trở lại vì sặc chất nôn. Chỉ bỏ cuộc khi đã hô hấp nhân tạo và ép tim được 2 tiếng mà không thấy nạn nhân phục hồi.

Cấp cứu tại chỗ là quan trọng nhất, quyết định sự sống còn của nạn nhân, nếu xử trí chậm nạn nhân bị thiếu ôxy não rất khó cứu sống sau đó.

Khi gặp trẻ đuối nước người ta thường vác dốc ngược trẻ trên vai, động tác dốc ngược nạn nhân chỉ có tác dụng khai thông vùng họng và miệng, vì vậy không nên thực hiện ở người lớn và không nên làm quá 1 phút ở trẻ em. Nếu sơ cứu có kết quả, nạn nhân thở lại, cử động giãy giụa, hay nạn nhân vẫn còn mê nhưng đã có mạch và nhịp thở thì gọi xe cấp cứu hay dùng mọi phương tiện sẵn có chuyển nạn nhân đến cơ sở y tế có trang bị hồi sức cấp cứu. Quá trình vận chuyển vẫn phải tiếp tục cấp cứu và đắp giữ ấm cho nạn nhân.

Điều trị tại bệnh viện: chống suy hô hấp; chống tình trạng hạ thân nhiệt, co thắt phế quản, loạn nhịp tim, tụt huyết áp. Bồi phụ nước điện giải điều chỉnh thăng bằng kiềm toan. Cảnh giác phát hiện phù phổi cấp, hội chứng suy hô hấp cấp tiến triển nên cần chụp phổi ngay và tiếp tục theo dõi tình trạng suy hô hấp, trụy mạch.

Phòng chống tai nạn đuối nước 

Đối với trẻ em thành phố cần trang bị cho các em kỹ năng bơi lội, các kỹ năng cần thiết khi gặp đuối nước và cách cấp cứu những người bị đuối nước.

Với đồng bào trong vùng thiên tai lũ lụt, cần sơ tán theo hướng dẫn của chính quyền địa phương trước khi lũ lụt xảy ra. Người già và trẻ em phải có người lớn trông coi quản lý. Mọi người không tự ý bơi lội ra dòng nước lũ vì có thể bị nước cuốn trôi.

Nếu trẻ em đi học bằng ghe, thuyền bắt buộc phải có phao cứu sinh hoặc có người lớn  đưa đi kèm. Học sinh cần được dạy bơi lội và kỹ thuật sơ cấp cứu để biết tự cứu mình, cứu bạn  khi bị đuối nước. Bể nước, cống rãnh, miệng giếng... phải có nắp đậy an toàn.

Trẻ em tắm biển, tắm sông nên mặc áo phao và phải có cha mẹ, người lớn trông coi. Những nơi thường xảy ra tai nạn, cần phải thành lập đội cứu hộ và các phương tiện cần thiết để cấp cứu. Đặt các biển báo nguy hiểm tại các bãi tắm biển, tắm sông.

Khi đi du lịch ở các vùng sông nước các bậc phụ huynh cần chuẩn bị các phao cứu sinh để lường trước những tình huống xấu nhất có thể xảy ra.

Người Nhật dạy học sinh tiểu học như thế nào?Người Nhật dạy học sinh tiểu học như thế nào?

Xem trả lời

>> Giáo dụcdu họctư vấn du họcgiáo dục quốc tế

Giáo viên Nhật quan niệm lớp học càng đông, việc dạy học càng hiệu quả; ở Phần Lan, trẻ em bắt đầu đi học lúc 7 tuổi, trễ hơn các nước khác, New Zealand cho học sinh sử dụng Internet từ lúc 5 tuổi, học trò Singapore cùng được học nhiều ngôn ngữ khác nhau...

Nhật: Càng đông càng trật tự

Đáng ngạc nhiên là người Nhật quan niệm rằng lớp học đông (khoảng 28 em/lớp, ở Mỹ 23 em/lớp) sẽ là môi trường học tập hiệu quả. Khi một giáo viên hướng dẫn một lớp đông các em nhỏ là họ đang tạo điều kiện cho các đồng nghiệp còn lại có thời gian nghiên cứu, soạn bài, dạy kèm những học sinh cá biệt.

Verna Kimura, một nhà tư vấn giáo dục đã sống và giảng dạy tại Nhật hơn 20 năm, nói: “Lớp học đông hơn so với ở Mỹ và giáo viên toàn quyền kiểm soát. Bọn trẻ cạnh tranh ở mọi cấp độ, bắt đầu với cuộc chiến hòa nhập và học hỏi sau khi rời trường mẫu giáo. Người Nhật tin rằng những thói quen hình thành trong những năm đầu đến trường sẽ theo chúng khi lớn lên. Khi mới 6-7 tuổi, bọn trẻ được dạy cụ thể về kỹ năng làm bài thi, chẳng hạn như cách sử dụng phương pháp loại trừ để tìm câu trả lời chính xác. Theo nhà tư vấn giáo dục Kimura, cách tiếp cận này có vẻ áp lực nhưng không khí căng thẳng sẽ giúp các em xây dựng tính trật tự, bền bỉ và trách nhiệm”.

Phần Lan: Tự do sáng tạo

Ở Phần Lan, trẻ em đi học muộn hơn (lúc 7 tuổi) so với trẻ em hầu hết các nước khác và bài tập về nhà cũng ít hơn so với học sinh ở châu Á, Mỹ. Tuy nhiên, họ luôn dẫn đầu về lĩnh vực văn học, toán và khoa học.

giáo dục quốc tế

 

Phương pháp giáo dục học sinh tiểu học trên thế giới

Giáo viên ở đây luôn tìm cách tiếp cận nhẹ nhàng, ít tạo áp lực cho học sinh. Bob Compton – tác giả loạt phim tài liệu The Finland Phenomenon: Inside the World's Most Surprising School System (tạm dịch: Hiện tượng Phần Lan: Bên trong hệ thống giáo dục đáng ngạc nhiên nhất thế giới) - nói: “Trong lớp học người Phần Lan, bạn sẽ thấy rất nhiều hoạt động tay chân như vẽ, nhào nặn đất sét, chơi nhạc…. Lớp học khá nhỏ, mỗi lớp có 2 giáo viên”.

Trẻ em dưới 7 tuổi không ghi danh lớp học nhưng các em có thể đến các trung tâm chăm sóc trẻ để chơi các trò chơi sáng tạo và được dạy các kỹ năng xã hội cần thiết. Giáo viên Phần Lan đòi hỏi phải có chuyên môn, phải trải qua 1 năm được đào tạo, giám sát chuyên môn sau khi thi tốt nghiệp.

Singapore: Giáo viên xuất sắc
 

Học sinh ở Singapore được học nhiều ngôn ngữ

Dạy học là nghề có địa vị cao nhất ở đất nước này. Những sinh viên thuộc tốp 3 trong ở trường đại học thường được các nhà tuyển dụng tin dùng. Ngoài ra, các giáo viên trẻ này phải hoàn thành khóa học đặc biệt trước khi đứng lớp. Trong suốt thời gian công tác, giáo viên thường xuyên bị kiểm tra kiến thức về trẻ em như trẻ học, lớn và phát triển như thế nào.

Singapore luôn đứng đầu thế giới về toán học, khoa học, văn học… Khác với Phần Lan, quốc đảo này sẵn sàng cho trẻ học chữ sớm ngay từ trường mẫu giáo để chuẩn bị lên lớp 1. Ngôn ngữ kinh doanh của Singapore là tiếng Anh nhưng trẻ em nước này nói được cả tiếng Quan thoại, Malaysia, Tamil như  ngôn ngữ thứ hai, một số khác còn học ngôn ngữ thứ 3, thứ 4 tại trường. Tuy nhiên, hệ thống giáo dục nước này không dạy trẻ học thuộc vẹt, riêng đạo đức và công dân là 2 môn bắt buộc trong trường học.

New Zealand: Sử dụng Internet lúc 5 tuổi

Khi lên lớp 3, học sinh New Zealand có thể tự đăng bài viết và hình vẽ một cách động lập lên mạng

Ở New Zealand, bạn không phải lo lắng về việc nên bắt đầu cho con sử dụng mạng Internet lúc bao nhiêu tuổi vì ở đây, trẻ em trao đổi bài vở qua mạng khi còn rất nhỏ. 

“Trẻ bắt đầu sử dụng công nghệ khi mới lên 5. Ở tuổi này, chúng vẽ được các chương trình độ họa đơn giản và gửi lời chú thích cho giáo viên. Khi lên lớp 3, học sinh có thể tự đăng bài viết và hình vẽ một cách động lập lên mạng. Viết blog là một cách để mỗi học sinh có tiếng nói riêng”, Sarah McPherson, Trưởng Khoa Công nghệ giảng dạy ở Viện Công nghệ New York, người mới có chuyến thăm các trường New Zealand, cho biết.

Theo Parents Magazine

Vệ sinh răng miệng tốt giúp cải thiện đường huyếtVệ sinh răng miệng tốt giúp cải thiện đường huyết

Xem trả lời

Suckhoedoisong.vn - Nghiên cứu mới đây đăng trên tạp chí The Journal of Periodontology cho thấy, người mắc bệnh tiểu đường týp 2 vệ sinh răng miệng tốt giúp nồng độ đường trong máu ổn định.

GS. Miquel Vina, tác giả chính từ Đại học Barcelona, ở Tây Ban Nha cùng đồng nghiệp đã tiến hành phân tích trên người bệnh có mức hemoglobin A1c (HbA1c) trung bình là 7,7% - được chẩn đoán mắc bệnh tiểu đường týp 2. Những người này được chia thành hai nhóm trong 6 tháng và được hướng dẫn về cách chăm sóc sức khỏe răng miệng. Nhóm 1 thực hiện việc lấy cao răng và lấy cao răng dưới nướu, nhóm 2 chỉ lấy cao răng. Cả hai nhóm đều được đo nồng độ HbA1c, nồng độ vi khuẩn trong miệng thời điểm tháng thứ ba và tháng thứ sáu của nghiên cứu. Kết quả cho thấy nhóm 1 thực hiện việc làm sạch sâu kết hợp vệ sinh răng miệng hàng ngày đã cải thiện đáng kể mức HbA1c và nồng độ đường huyết lúc đói, trong khi nhóm 2 không có sự cải thiện về các chỉ số này. Theo các nhà nghiên cứu, phát hiện này cho thấy việc vệ sinh răng miệng, điều trị viêm nha chu không phẫu thuật giúp cải thiện đường huyết và mức hemoglobin glycated ở bệnh nhân mắc tiểu đường.

Minh Tuấn

((Theo MNT, 2/2018)

Cách chăm sóc răng miệng cho béCách chăm sóc răng miệng cho bé

Xem trả lời

Suckhoedoisong.vn - Tôi nghe nói, trẻ 6-7 tháng đã bắt đầu mọc răng. Nếu bé mọc răng, tôi cần làm gì để răng của bé không bị sún?

Nguyễn Vân Thanh (Quảng Ninh)

Thời điểm mọc răng lần đầu tùy theo từng đứa trẻ, có thể sớm hơn hoặc muộn hơn nhưng thường là trong khoảng tháng thứ 7, thứ 8 và cho đến 2,5 tuổi trẻ mọc đủ 10 răng sữa mỗi hàm. Thông thường trẻ sẽ mọc 2 răng cửa hàm dưới, sau đó sẽ là 2 răng cửa hàm trên.

Do lớp men của răng sữa mỏng chưa bằng một nửa so với răng vĩnh viễn nên mềm, dễ bị vỡ và tạo thành các lỗ hổng ở răng nhanh hơn. Do đó, cần lưu tâm chăm sóc răng cho bé ngay từ khi răng sữa mới mọc.

Một số cha mẹ không quan tâm đến việc chăm sóc răng sữa vì cho rằng răng sữa sẽ được thay thế bằng răng vĩnh viễn trong thời gian ngắn. Tuy nhiên, sâu răng sữa sẽ làm hạn chế việc nhai thức ăn của trẻ. Việc này làm giảm quá trình tiêu hóa thức ăn, đồng thời làm ảnh hưởng tới sự phát triển cơ hàm có thể liên quan tới việc phát âm của trẻ. Sâu răng sữa cũng có thể ảnh hưởng tới sự đều đặn và chất lượng của hàm răng sau này.

Vì thế khi trẻ có những chiếc răng sữa đầu tiên, cha mẹ hay người chăm sóc cần lưu ý làm sạch răng cho trẻ sau khi bú, sau khi ăn và trước khi đi ngủ bằng cách dùng vải mềm sạch ẩm lau răng. Khi răng hàm bắt đầu mọc, cần tạo thói quen đánh răng bằng bàn chải mềm cho trẻ đều đặn mỗi ngày. Đánh răng nhẹ nhàng cho trẻ khoảng nửa tiếng sau khi ăn và trước khi đi ngủ. Để cho trẻ thích thú với việc đánh răng, bạn có thể mua bàn chải và kem đánh răng dành riêng cho trẻ em, có hình dáng và mùi thơm phù hợp với trẻ nhỏ.

BS. Lê Thục

Bố mẹ đã thực sự hiểu tâm lý tuổi vị thành niên của con?Bố mẹ đã thực sự hiểu tâm lý tuổi vị thành niên của con?

Xem trả lời

Suckhoedoisong.vn - Tuổi vị thành niên là lứa tuổi giao nhau giữa trẻ con và người lớn, chính vì vậy tâm lý và sinh lý đều có những thay đổi đột ngột. Các bậc cha mẹ nên tìm hiểu và chia sẻ để có cách dạy con hợp lý.

Trẻ vị thành niên sẽ có tâm lý xa dần vòng tay của bố mẹ và tập cho mình cách sống tự lập hơn. Tuy nhiên không hẳn là vậy, trẻ vẫn luôn luôn cần sự giúp đỡ che chở của gia đình, mong muốn đây là nơi an toàn nhất và là điểm tựa vững chắc nhất để bắt đầu cuộc sống. Ở giai đoạn này bố mẹ trẻ nên nắm bắt được tâm lý của trẻ và luôn theo dõi từng bước đi của trẻ để có sự hỗ trợ cần thiết.

- Đây là độ tuổi những thay đổi tâm lý là mạnh mẽ nhất, sự khẳng định “cái tôi” cá nhân cao, các em thích tự khẳng định khả năng của mình, coi mình là quan trọng, luôn muốn mọi người suy nghĩ và hành động theo cách của mình. Chính vì lý đó mà đôi khi trong cuộc sống trẻ gặp không ít những thất bại, tính thành công của những công việc trẻ làm là không cao. Nhưng lại chính vì những thất bại đó mà trẻ lại có những suy nghĩ tiêu cực dẫn đến những hành động nông nổi mà không thể lường trước được.bo-me-da-thuc-su-hieu-tam-ly-tuoi-vi-thanh-nien-cua-con-1

- Ở giai đoạn này, trẻ dần hình thành cho mình một hình mẫu lý tưởng, đó là những thần tượng của riêng mình. Đây thường là những ca sĩ, diễn viên hay những người có gu hợp với gu của trẻ, được trẻ rất yêu thích và coi như là hình mẫu lý tưởng. Những người này được trẻ hết sức tin tưởng, yêu quý, sẵn sàng làm tất cả những gì vì thần tượng của mình.

- Tình bạn với trẻ vị thành niên rất quan trọng, đối với lứa tuổi này người bạn thân như “ cái tôi thứ hai” của mình, các em rất chú ý đến phẩm chất của người bạn , sự thông minh nhanh trí, vốn kiến thức rộng về mọi mặt chứ không chỉ đơn thuần là kết quả cao trong học tập. Người bạn được các em đề cao là người biết chia ngọt sẻ bùi không bao giờ “ phản” bạn, khi đã tin tưởng trẻ có thể thổ lộ hết nội tâm, bày tỏ tất cả những suy nghĩ thầm kín nhất vì vậy thường xuyên quan tâm đến bạn của con, quan tâm đến những hoạt động chung của trẻ là việc làm hết sức cần thiết của các bậc cha mẹ có con trong độ tuổi này.


Trẻ vị thành niên sẽ có tâm lý xa dần vòng tay của bố mẹ và tập cho mình cách sống tự lập hơn. Tuy nhiên không hẳn là vậy, trẻ vẫn luôn luôn cần sự giúp đỡ che chở của gia đình, mong muốn đây là nơi an toàn nhất và là điểm tựa vững chắc nhất để bắt đầu cuộc sống. Ở giai đoạn này bố mẹ trẻ nên nắm bắt được tâm lý của trẻ và luôn theo dõi từng bước đi của trẻ để có sự hỗ trợ cần thiết. Với những khó khăn mâu thuẫn trên có thể nói tuổi vị thành niên là tuổi có nhiều đột phá quan trọng trong cuộc đời con người, nhưng đây chỉ là những khó khăn tạm thời , có thể khắc phục nếu như cha mẹ thật sự hiểu trẻ ,là bạn với trẻ, tôn trọng tính độc lập của trẻ, giáo dục giới tính và tập dần khà năng xử lý tình huống cho trẻ…… sẽ giúp trẻ vượt qua giai đoạn khủng hoảng này và trưởng thành lành mạnh.

Cách dùng trà dược thanh nhiệt, trị mất ngủCách dùng trà dược thanh nhiệt, trị mất ngủ

Xem trả lời

Suckhoedoisong.vn - Mất ngủ là căn bệnh phổ biến hiện nay, trong đó việc sử dụng các loại trà dược có công dụng thanh nhiệt mát gan trị mất ngủ thường được dùng hơn cả.

Trước đây bệnh mất ngủ chủ yếu gặp ở lứa tuổi trung niên và người cao tuổi, thì nay với áp lực công việc, mất ngủ thường gặp ở mọi lứa tuổi. Ngủ không đủ giấc hay mất ngủ kéo dài có thể gây ra các bệnh giảm trí nhớ, tăng huyết áp, tim mạch, béo phì, trầm cảm... Trẻ nhỏ mất ngủ nhiều sẽ ảnh hưởng đến chiều cao, rối loạn hành vi, khả năng nhận thức, không tập trung. Xin giới thiệu với độc giả một số cách dùng các loại trà dược có công dụng thanh nhiệt mát gan trị mất ngủ để bạn đọc tham khảo và áp dụng.

Trà dược thanh nhiệt, mát gan

Thanh nhiệt lợi thấp, mát gan lợi mật: Nhân trần, xa tiền thảo (bông mã đề), bán biên liên, mỗi thứ 150g, tất cả sấy hoặc phơi khô, tán vụn, mỗi ngày lấy 50g hãm với nước sôi trong bình kín, sau 15 phút thì dùng được, uống trong ngày.

Thanh nhiệt giải độc, mát gan lợi mật: Bạch hoa xà thiệt thảo (cỏ lưỡi rắn) 500g, nhân trần 150g, cam thảo sống 50g, tất cả sấy khô, tán vụn, mỗi ngày lấy 60g hãm với nước sôi trong bình kín, sau chừng 20 phút thì dùng được, uống trong ngày.

Thanh nhiệt giải độc, mát gan lợi mật: Nhân trần 150g, chi tử 90g, trần bì 70g, tất cả sấy khô, tán vụn, mỗi ngày lấy 30g hãm với nước sôi trong bình kín, sau 15 phút thì dùng được, uống trong ngày.

Thanh nhiệt giải độc, mát gan lợi niệu: Bán biên liên 300g, nhân trần 15g, rễ cỏ tranh 400g, tất cả sấy khô, tán vụn, mỗi ngày lấy 50g hãm với nước sôi trong bình kín, sau 15 phút thì dùng được, uống trong ngày.

Bổ trung ích khí, thanh nhiệt mát gan:  Linh chi 60g, cam thảo 50g, nhân trần 150g, tất cả sấy khô, tán vụn, mỗi ngày lấy 20g hãm với nước sôi trong bình kín, sau 20 phút thì dùng được, uống trong ngày.

Thanh nhiệt lợi thấp, mát gan lợi niệu: Râu ngô 300g, vỏ bí đao khô 150g, đậu đỏ sao thơm 300g, tất cả đem sấy khô, tán vụn, mỗi ngày lấy 50g hãm với nước sôi trong bình kín, sau chừng 20 phút thì dùng được, uống trong ngày.

Thanh nhiệt lợi thấp, mát gan lợi mật: Râu ngô 300g, nhân trần 150g, bồ công anh 150g, tất cả sấy khô, tán vụn, mỗi ngày lấy 50g hãm với nước sôi trong bình kín, sau 15 phút thì dùng được, uống trong ngày.

Thanh nhiệt lương huyết, mát gan giải độc: Rau má 300g, hoa hoè 150, hai thứ sấy khô, tán vụn, mỗi ngày lấy 30g hãm với nước sôi trong bình kín, sau 20 phút thì dùng được, uống trong ngày.

Thanh nhiệt dưỡng âm, mát gan lợi niệu: Nhân trần 150g, hạ khô thảo 150g, mạch môn 200g, tất cả sấy khô, tán vụn, mỗi ngày lấy 50g hãm với nước sôi trong bình kín, sau 20 phút thì dùng được, uống trong ngày.

cach-dung-tra-duoc-thanh-nhiet-tri-mat-ngu-1

Các loại trà dược vừa có tác dụng giải khát vừa tăng cường sức khỏe phòng ngừa bệnh tật.

Trà dược trị mất ngủ

Mất ngủ do thói quen sinh hoạt không có giờ giấc khoa học (ở người trẻ tuổi) hay căng thẳng lo nghĩ: Long nhãn 12g, thảo quyết minh 20g, tâm sen 6g. Đun sôi với một cốc nước 400ml trong vòng một giờ, uống trước khi đi ngủ.

Hoặc dùng bài: Hoa nhài 10g, tâm sen 10g, hạt muồng 12g. Đun lấy nước uống thay trà hàng ngày.

Mất ngủ, thể chất suy nhược, hay vã mồ hôi, trong lòng có cảm giác bồn chồn không yên: Toan táo nhân sao thơm 15-30g hãm với nước sôi trong bình kín khoảng 15-20 phút uống sau bữa cơm tối.

Mất ngủ có kèm theo tăng huyết áp, bệnh tim, ho hen: Nấm linh chi mỗi ngày 3g, thái nhỏ, nghiền vụn hãm với nước sôi, uống trong ngày.

Mất ngủ miệng khô, họng khát, trống ngực, tinh thần buồn phiền, bất an: Tâm sen 2g, cam thảo sống 3g, hai thứ sấy khô, tán vụn, hãm với nước sôi, uống trong ngày.

Mất ngủ kèm theo đau đầu, chóng mặt, dễ cáu giận, có thể có tăng huyết áp:Cành hoặc lá lạc tươi rửa sạch, phơi hoặc sấy khô. Mỗi ngày lấy 30g, sắc với 400ml còn 150ml chia uống 2 lần trong ngày.

Mất ngủ do mắc bệnh, sốt cao, môi khô, tâm âm bất túc, đại tiện táo, tiểu tiện sẻn: Đăng tâm thảo 5g, lá tre tươi 30g, 2 thứ cho vào bình kín hãm với nước sôi uống trong ngày.

Mất ngủ do tâm khí bất túc, tim đập nhanh, dễ hồi hộp, trí nhớ giảm sút: Phục thần 100g, táo nhân 100g. Hai vị tán vụn, trộn đều, mỗi ngày lấy 50g, cùng với bột chu sa 1g (gói trong túi vải) hãm với nước sôi.

Mất ngủ sau khi ốm dậy, sau khi mắc bệnh hiểm nghèo, hoa mắt, chóng mặt, trí nhớ suy giảm: Ngũ vị tử, kỷ tử, toan táo nhân, lượng bằng nhau. Tất cả sấy khô, tán vụn, trộn đều, mỗi ngày dùng 6g hãm với nước sôi.

Mất ngủ kèm theo thiếu máu, râu tóc bạc sớm, đầu choáng, mắt hoa, trí nhớ suy giảm: Tang thầm 60g, mật ong 20g, hãm với nước sôi, uống trong ngày.

BS. Thanh Hà

10 nguyên tắc giáo dục giới tính cha mẹ cần dạy bé10 nguyên tắc giáo dục giới tính cha mẹ cần dạy bé

Xem trả lời

Suckhoedoisong.vn - Nếu bạn cố gắng giấu kín chúng chuyện giới tính, phủ nhận các thông tin thực tế về quấy rối tình dục, hành động đó giống như cố bịt mắt trẻ bằng dải băng màu hồng và để chúng tự mày mò băng qua con đường đầy rủi ro.

suckhoedoisong.vn - Con số thống kê cho thấy các bậc phu huynh quá bảo thủ trước vấn đề lạm dụng tình dục ở trẻ em và né tránh các cuộc nói chuyện chia sẻ với con mình về vấn đề này.

Tâm lý đó khiến phần lớn các em từng bị lạm dụng, quấy rối tình dục không dám lên tiếng vì sợ phản ứng tiêu cực từ phía cha mẹ. Các em không biết nên giải thích thế nào về chuyện đáng sợ đã xảy ra và tin vào lời hăm dọa “hãy giữ kín” của những kẻ lạm dụng.

Bạn không thể luôn bảo vệ trẻ 24/24h nhưng bạn có thể làm rất nhiều để giảm nguy cơ bị xâm hại cho trẻ. Đơn giản là hãy thẳng thắn chia sẻ kiến thức, hiểu biết của mình cho các em từ trước.

 

Tại sao nói chuyện về giới tính cũng chỉ như nói chuyện về việc băng qua đường?

Phụ huynh luôn dạy trẻ các kĩ năng cần thiết để băng qua đường, nhất là khi qua những ngã tư lớn nguy hiểm. Mọi cha mẹ điều hiểu rằng kĩ năng này rất quan trọng với tính mạng của trẻ và chúng cần biết để tự xử lý khi ta không ở bên.

Chuyện về giới tính cũng tương tự như vậy. Nếu bạn cố gắng giấu kín chúng chuyện giới tính, phủ nhận các thông tin thực tế về quấy rối tình dục, hành động đó giống như cố bịt mắt trẻ bằng dải băng màu hồng và để chúng tự mày mò băng qua con đường đầy rủi ro. Con của bạn có thể bị “tai nạn” bất cứ lúc nào. Nguy hiểm hơn là chúng có thể sẽ không nói với bạn về chuyện đã rồi.

Do đó, hãy dạy trẻ biết cách để “băng qua đường”. Quan trọng hơn cả là dạy chúng thái độ sống đúng đắn và tình yêu thương, sự tôn trọng với người khác. Ngoài việc hiểu biết đúng đắn về cơ thể mình, có thái độ sống tích cực là chìa khóa giúp trẻ an toàn.

Cách tiếp cận vấn đề nhạy cảm với trẻ ?

1. Tạo khung cảnh dễ chịu và yêu thương

Hãy bắt đầu nói chuyện ở một địa điểm thoải mái với cả bạn và trẻ, một nơi vui vẻ, giàu tình cảm. Nó sẽ tạo cảm giác cân bằng và thấu hiểu từ cả 2 phía. Trẻ sẽ lắng nghe bạn tốt hơn. Tránh mọi nơi tù túng, khó chịu, gây tâm lý căng thẳng.

Môi trường rất quan trọng vì nó ảnh hưởng đến tâm trạng và cảm xúc của bạn. Nếu bạn lộ ra rằng mình đang lo lắng hoặc căng thẳng, trẻ sẽ phản ứng sợ hãi, thiếu cởi mở và hợp tác.

Đừng cho rằng trẻ không hiểu chuyện. Dù bạn cố giấu cảm xúc thật của mình, trẻ có thể cảm nhận ra từ những cử chỉ rất nhỏ của bạn, chúng sẽ biết có gì đó thiếu chân thật và đáng sợ ở đây.

2. Hãy bắt đầu nói chuyện với trẻ khi trẻ lên 4 tuổi

Có thể bạn nghĩ rằng như thế là quá sớm, nhưng thống kê cho thấy đối tượng bị quấy rối nhiều nhất trong nhóm trẻ dưới 12 tuổi là… trẻ 4 tuổi!

Dù chưa thể diễn đạt tốt ý nghĩ của mình, ở tuổi này trẻ đã biết cảm nhận về thế giới. Các em hiểu nhiều hơn những gì người lớn nghĩ. Ví dụ khi tắm cho trẻ, hãy chủ động nói với trẻ về “vùng riêng tư” nơi mà ba mẹ em có thể nhìn và chạm khi giúp em tắm, nhưng bất kì ai khác cũng không được phép.

3. Dạy trẻ về tên các bộ phận riêng tư

Khi bạn bắt đầu dạy trẻ về các bộ phận trên cơ thể như mắt, tai, miệng, tay, chân,… tại sao bạn né tránh dạy trẻ về các bộ phận “riêng tư”? Hãy nói tên các bộ phận này cho trẻ, tên đúng của chúng chứ không phải các tên ngộ nghĩnh bạn bịa ra. Đó là tên chính xác mà trẻ cần biết nếu như có ai đó xâm phạm khu vực ấy. Khi ấy trẻ tự ý thức được chuyện đang xảy ra.

Đã từng có một câu chuyện đau lòng về 1 bé gái cố nói với cha mẹ rằng em bị đau bụng. Khi cha mẹ đưa bé đến khám, bác sĩ mới vỡ lẽ rằng bé muốn nói đến bộ phận sinh dục bị đau. Ông khám và phát hiện ra dấu hiệu bị hãm hiếp ở bé gái, và cô bé ngây thơ tin rằng đó là “bụng” vì cha mẹ em dạy như thế.

Đừng cho rằng bé trai thì không cần phải giáo dục giới tính. Những kẻ quấy rối có thể xâm hại cả bé trai lẫn bé gái.

 

4. Nói về trường hợp duy nhất trẻ có thể cho phép đụng chạm vào vùng riêng tư của cơ thể

Độ tuổi nào với trẻ thì thích hợp cho những hiểu biết về cơ thể và nguyên tắc cho phép đụng chạm (ngay cả đối với cha mẹ và những người bảo mẫu)?

Câu trả lời thích đáng là càng sớm càng tốt. Bên cạnh “nguyên tắc đụng chạm”, trẻ cần biết mình cần che vùng riêng tư khi đi bơi nơi công cộng, giữ gìn vùng này vệ sinh, sạch sẽ và khỏe mạnh.

Nhưng bạn cũng cần làm rõ những tình huống cụ thể, nếu ai đó có ý định xấu, trẻ sẽ biết nói: “Dừng lại! Tôi thấy khó chịu đấy!” và nói lại với cha mẹ mình ngay lập tức.

Một số cách để giúp trẻ hiểu những gì bạn muốn nói là đề cập khi đưa trẻ đi tắm, hoặc khi đi khám bác sĩ. Bạn có thể đưa ra các tình huống giả định, hỏi đáp và gợi ý trẻ về cách giữ gìn các bộ phận trên cơ thể khỏe mạnh, sạch sẽ.

5. Dạy trẻ rằng vùng riêng tư là nơi rất đặc biệt

Khi nói về chuyện này, điều quan trọng nhất là bạn không nên tạo ra cảm xúc kỳ thị, khó chịu, xấu hổ về các bộ phận này. Chỉ cần nhấn mạnh rằng đó là vùng đặc biệt và rất riêng của trẻ, không phải bất cứ ai khác.

Chỉ khi cần thiết như khám bệnh và vệ sinh mới cho phép người có trách nhiệm chạm vào. Đây cũng là cách nói giúp từng bước phát triển suy nghĩ khỏe mạnh về giới tính cho trẻ, thích hợp cho việc nói chuyện về tình dục giai đoạn trẻ lớn hơn.

6. Dạy trẻ trân trọng cơ thể mình và làm chủ chúng

Người lớn thường tỏ ra uy quyền và kiểm soát mọi thứ trong cuộc sống của trẻ. Điều này chỉ làm trẻ càng tỏ ra sợ hãi khi nói về cảm xúc & lo lắng của mình.

Chính vì vậy hãy trao cho trẻ quyền tự làm chủ bản thân. Dạy trẻ hiểu về cơ thể trẻ và quyền tự chủ, lòng tự trọng, để trẻ hiểu và có trách nhiệm trước bất cứ hành vi xâm phạm nào của người khác.

Hãy để trẻ có quyền nói “Không” với bất cứ hành vi cưỡng bức nào của người lớn mà trẻ không cảm thấy thoải mái.

Ví dụ bạn đang ở một sự kiện cộng đồng, đừng bắt trẻ phải ôm hôn những người lạ ở đó vì tính xã giao. Bạn chỉ nên nói cho trẻ biết rằng con có thể ôm, hôn hoặc bắt tay với mọi người để thể hiện tình cảm và lòng kính trọng. Sau đó chỉ nên quan sát những việc tiếp theo trẻ sẽ làm.

Khi một người lạ cố gắng ôm hôn trẻ mà chúng không thích, bạn nên để trẻ được phép nói “Không” và diễn đạt rõ hơn ý của trẻ với người kia nếu cần thiết.

7. Giải thích với trẻ rằng không ai có quyền cưỡng ép và xâm hại người khác, đặc biệt là với vùng nhạy cảm.

85% trường hợp trẻ em bị lạm dụng tình dục bởi những người quen biết. Đó có thể là người họ hàng, bạn thân của gia đình, hàng xóm, giáo viên,… Đối tượng có thể là người đàn ông, một phụ nữ hay thậm chí 1 đứa trẻ hư khác. Thật không may là kẻ lạm dụng con bạn đều có thể là bất cứ ai.

Vì thế dạy trẻ hiểu nguyên tắc không một ai có quyền cưỡng ép, xâm hại em, nhất là vùng riêng tư là điều hết sức quan trọng. Thậm chí để trẻ hiểu và áp dụng nguyên tắc ấy với cha mẹ mình. Bạn nên ủng hộ điều đó.

Cũng giống như việc dạy trẻ sang đường: bạn chuẩn bị điều này cho trẻ không có nghĩa nó sẽ xảy ra trên thực tế. Nhưng nếu có, trẻ sẽ biết cách phản xạ để bảo vệ mình và sau đó kể lại cho bạn mà không hề e dè, sợ hãi.

8. Dạy trẻ biết tin vào trực giác & cảm nhận của chính mình.

Cha mẹ nến dạy trẻ tin vào cảm nhận của chính mình. Bằng cách tin vào trực giác, trẻ sẽ tự tin và mạnh mẽ hơn là dựa dẫm vào chỉ dẫn và sự đồng ý của cha mẹ. Điều này cực kỳ quan trọng khi bạn không ở bên trẻ.

Ví dụ khi bạn và trẻ ở một sự kiện, nếu trẻ cảm thấy sợ tiếp xúc với ai đó trong phòng, mặc dù người đó vô hại, bạn nên cho phép trẻ bộc lộ cảm xúc thật và rời khỏi căn phòng ấy sau khi nói rõ cảm xúc với bạn. Nhiều phụ huynh sẽ cho rằng đang tiếp khách mà như thế thật thô lỗ. Họ coi trọng việc giữ thể diện khi con mình cư xử lễ phép hơn là để con thẳng thắn bộc lộ cảm xúc & cư xử theo cách riêng. Thậm chí có người sẽ trừng phạt trẻ nếu chúng bỏ ra khỏi phòng. Điều đó chỉ làm trẻ thêm phụ thuộc vào bạn, và trở nên ngoan như “cừu” khi rơi vào tay kẻ xấu.

9. Hãy giải thích với trẻ bí mật vẫn sẽ là bí mật nếu chúng chia sẻ cho người đáng tin cậy.

Rất nhiều kẻ lạm dụng nói với trẻ rằng đây là bí mật không được nói với ai, nhất là cha mẹ cháu. Do đó, cần phải dạy trẻ những nguyên tắc riêng về bí mật. Hãy để trẻ hiểu rằng bí mật vẫn là bí mật nếu chia sẻ với người đáng tin cậy (cha mẹ nên trở thành người đáng tin cậy của trẻ).

Trẻ cần biết thêm rằng bất kì ai muốn trẻ giữ bí mật với cha mẹ, kẻ đó không đáng tin. Hãy cẩn thận và tránh xa kẻ đó.

10. Nói với trẻ rằng, bạn sẽ tin và đứng về phía trẻ nếu có ai đó làm tổn thương em.

Những kẻ lạm dụng thường nói với trẻ rằng sẽ chẳng ai tin lời em nói và họ sẽ ghét bỏ em nếu kể ra chuyện này.

Trẻ sẽ cảm thấy tự xấu hổ và giấu diếm mọi chuyện vì sợ cha mẹ lên án thay vì hiểu và đứng về phía mình. Thậm chí trẻ có thể bị trừng phạt.

Hãy để trẻ hiểu rằng bạn không trừng phạt chúng nếu chuyện xấu xảy ra, rằng nói ra mọi chuyện với cha mẹ là điều rất đúng và bạn sẽ tự hào về trẻ

Điều quan trọng nhất là gì?

Hãy luôn nhớ rằng :

Nói chuyện với trẻ về giới tính sớm, cởi mở, dễ chịu và thành thật!

Hãy nhớ giáo dục giới tính cho trẻ là việc thường xuyên, liên tục. Bạn không chỉ nói với trẻ duy nhất 1 lần về chuyện băng qua đường thế nào, phải không? Hãy sử dụng cả trắc nghiệm, sách báo, phim ảnh đủ để minh họa và khắc sâu lời mình.

Hãy để ý và quan tâm đến các dấu hiệu ở trẻ. Đó là cách tốt nhất để kịp thời trang bị thêm kiến thức cho trẻ & nhận biết điều gì đang xảy ra ở trẻ.

Thúy Nga (Theo Healthychildren.org)

23 câu hỏi giúp bạn tự kiểm tra con có bị tự kỷ không23 câu hỏi giúp bạn tự kiểm tra con có bị tự kỷ không

Xem trả lời
1Trẻ có thích thú khi được đu đưa hoặc nhảy lên đầu gối bạn? Không
2Trẻ quan tâm đến trẻ khác không? Không
3Trẻ có thích leo trèo, leo cầu thang không? Không
4Trẻ có thích chơi ú òa hoặc tìm một đồ vật không? Không
5Trẻ có chơi giả bộ, ví dụ nói điện thoại hoặc chăm sóc búp bê, hoặc trò chơi giả bộ khác không? Không 
6Trẻ có sử dụng ngón trỏ để chỉ hoặc để xin điều gì không? Không 
7Trẻ có chỉ bằng ngón trỏ để chỉ sự quan tâm về điều gì không? Không o
8Trẻ có chơi một cách thích ứng với đồ chơi nhỏ (xe hơi, hình khối) mà không bỏ chúng vào miệng, thao tác chúng hoặc ném chúng không? Không 
9Trẻ có đưa cho bạn những đồ vật hoặc đồ chơi để chỉ cho bạn không? Không 
10Trẻ có nhìn vào mắt bạn hơn 1-2 giây không? Không 
11Trẻ có vẻ quá nhạy cảm với tiếng động không? (ví dụ: bịt tai)Có  
12Trẻ có cười để đáp lại nụ cười của bạn không? Không 
13Trẻ có bắt chước bạn không? Không 
14Trẻ có đáp ứng khi bạn gọi tên trẻ không? Không 
15Khi bạn chỉ có một đồ chơi trong phòng, trẻ có nhìn theo không? Không 
16Trẻ có đi được không? Không 
17Trẻ có nhìn những đồ vật mà bạn nhìn không? Không 
18Trẻ có làm những cử động bất thường của ngón tay gần mặt trẻ không?Có  
19Trẻ có làm bạn chú ý đến sinh hoạt của trẻ không? Không 
20Có bao giờ bạn nghĩ con của bạn bị điếc không?Có  
21Trẻ có hiểu điều người khác nói không? Không
22Đôi khi trẻ có nhìn đăm đăm điều gì hoặc đi lang thang không chủ đích không?Có  
23Trẻ có nhìn mặt bạn để kiểm tra phản ứng của bạn khi đối diện với điều không quen thuộc không? Không